نویسنده: محمدباقر تحریری

آیت‌الله محمدباقر تحریری از استادان حوزه علمیه و عالمان معاصر در زمینه اخلاق، تربیت اسلامی و معارف اهل‌بیت علیهم‌السلام است. بخش مهمی از فعالیت علمی و تبلیغی او به تدریس، برگزاری جلسات اخلاق و پژوهش در حوزه سیر و سلوک معنوی اختصاص داشته است. او همچنین سال‌ها در حوزه علمیه مروی تهران به فعالیت و تدریس پرداخته و در میان علاقه‌مندان به مباحث اخلاقی و تربیتی شناخته شده است.

محمدباقر تحریری در سال ۱۳۳۴ در تهران متولد شد و تحصیل علوم حوزوی را از سال ۱۳۴۸ در مدرسه علمیه آیت‌الله مجتهدی تهرانی آغاز کرد. پس از چند سال، در سال ۱۳۵۲ برای ادامه تحصیل به حوزه علمیه قم رفت و دروس حوزوی را نزد استادان مختلف دنبال کرد. در دوره تحصیل خود در درس خارج فقه و اصول استادانی همچون آیت‌الله فاضل لنکرانی، آیت‌الله سیدمحمد روحانی و آیت‌الله شیخ جواد تبریزی حضور یافت و سال‌های طولانی نیز از درس فقه آیت‌الله محمدتقی بهجت بهره برد.

در کنار تحصیلات فقهی و اصولی، اخلاق و سیر و سلوک معنوی جایگاه ویژه‌ای در مسیر علمی و تربیتی آیت‌الله تحریری داشته است. او از محضر استادانی همچون آیت‌الله محمدتقی بهجت و آیت‌الله سعادت‌پرور بهره برد و در جلسات اخلاقی و معنوی مرتبط با علامه طباطبایی نیز حضور داشت. همین سابقه موجب شده است بخش قابل توجهی از فعالیت‌های علمی و سخنرانی‌های او به مسئله تهذیب نفس، تربیت اخلاقی و حرکت معنوی انسان اختصاص پیدا کند.

آیت‌الله تحریری در طول سال‌های فعالیت خود علاوه بر تدریس علوم حوزوی، در زمینه فلسفه اسلامی، تفسیر و معارف اسلامی نیز تدریس داشته است. برگزاری جلسات اخلاق و شرح متون روایی و اخلاقی، از جمله شرح حدیث عقل و جهل، زیارت جامعه کبیره، نامه امیرالمؤمنین علیه‌السلام به مالک اشتر و سفارش‌های پیامبر اکرم صلی‌الله‌علیه‌وآله به ابوذر، از بخش‌های مهم فعالیت آموزشی و تبلیغی او بوده است.

آثار محمدباقر تحریری عمدتاً بر اخلاق اسلامی و تربیت انسان در چارچوب آموزه‌های قرآن و اهل‌بیت علیهم‌السلام متمرکز است. کتاب «منشور بندگی» از آثار او در این زمینه است که به مبانی اخلاق بندگی و اصلاح نگرش انسان نسبت به زندگی اخلاقی می‌پردازد.

کتاب «درآمدی بر سلوک معنوی» یکی دیگر از آثار مهم آیت‌الله تحریری است که توسط نشر واژه‌پرداز اندیشه منتشر شده است. این کتاب به بررسی مفهوم سلوک معنوی، مقصد و اهداف آن و راه‌های حرکت انسان در مسیر تربیت و کمال معنوی می‌پردازد.

در مجموع، آثار آیت‌الله محمدباقر تحریری برای مخاطبانی مناسب‌اند که به مباحث اخلاق اسلامی، تهذیب نفس، سلوک معنوی و معارف اهل‌بیت علیهم‌السلام علاقه‌مندند. ویژگی مهم این آثار، تکیه بر قرآن، روایات و میراث اخلاقی شیعه در کنار توجه به جنبه عملی و تربیتی معارف دینی است.